Η Αθήνα της «επόμενης μέρας» παίρνει ανάσα
Υπάρχουν κάποιες στιγμές που η Αθήνα μοιάζει να ξεχνάει τον εαυτό της. Μετά το πέρασμα της καταιγίδας την Τετάρτη —μιας μέρας γεμάτης γκρίζο, βουητό και τη δύναμη της βροχής που χτυπούσε ανελέητα την άσφαλτο— η επόμενη μέρα, η χθεσινή, ξημέρωσε αλλιώτικη. Στις 10 το πρωί, εκεί που κανονικά ο ήχος από τις κόρνες και η βιασύνη της καθημερινότητας θα έπρεπε να κυριαρχούν, η πόλη θύμιζε κάτι από Δεκαπενταύγουστο σε… κίνηση. Μόνο που η ζέστη του καλοκαιριού είχε αντικατασταθεί από ένα τσουχτερό, καθαρό κρύο. Οι δρόμοι, ακόμα νωποί από τα νερά της προηγούμενης μέρας, λειτουργούσαν σαν καθρέφτες κάτω από το λαμπρό φως του ήλιου. Ο ουρανός, πεντακάθαρος και βαθύς μπλε, δεν άφηνε κανένα ίχνος από τα σύννεφα που μας ταλαιπώρησαν.
Τα συναισθήματα; Περπατώντας στις άδειες λεωφόρους, η αίσθηση ήταν απόκοσμη αλλά και λυτρωτική. Κάτι σπάνιο για μια πρωτεύουσα εκατομμυρίων. Ένα φως που έκανε τα κτίρια, από τη Λεωφόρο Αθηνών μέχρι τα στενά των προαστίων, να δείχνουν πιο όμορφα μέσα στην απλότητά τους. Τα λιγοστά αυτοκίνητα που περνούσαν στη Λένορμαν, φαινόταν λες και είχαν χάσει τον δρόμο τους σε ένα σκηνικό ταινίας. Αυτή η Αθήνα είναι που μας αρέσει. Που δεν την βαριέσαι, δεν είναι προβλέψιμη, αλλά ανατρεπτική.
Μαδρίτη: Ένα ταξίδι στο φως και την ιστορία
Η Μαδρίτη, η πρωτεύουσα της Ισπανίας, δεν είναι μια πόλη που απλώς την επισκέπτεσαι· είναι μια πόλη που την αισθάνεσαι. Από το πρώτο βήμα στις μεγάλες λεωφόρους της μέχρι την ανακάλυψη των μικρών συμβόλων που κρύβονται στα πεζοδρόμια, η πρωτεύουσα της Ισπανίας σου διηγείται μια ιστορία αιώνων. Κοιτώντας χαμηλά, ανακαλύπτεις την ταυτότητα της πόλης. Το “El Oso y el Madroño” —η αρκούδα και το κουμαροδέντρο— δεν είναι απλώς ένα έμβλημα. Είναι ένας μεσαιωνικός θρύλος αποτυπωμένος σε ψηφιδωτό.
Συμβολίζει την ισορροπία ανάμεσα στην εκκλησία και την πολιτεία, ανάμεσα στη γη και τα δέντρα της. Είναι το σημείο όπου κάθε ταξιδιώτης δίνει το πρώτο του «ραντεβού» με τη Μαδρίτη. Σηκώνοντας το βλέμμα, η Μαδρίτη σε καθηλώνει. Η αρχιτεκτονική της είναι ένα μωσαϊκό από μπαρόκ λεπτομέρειες και Belle Époque κομψότητα. Τα κτίρια, ντυμένα στο λευκό και το κίτρινο, μοιάζουν να παγιδεύουν τον ήλιο ακόμα και τις κρύες μέρες του χειμώνα.
Στην καρδιά του Barrio de las Letras (Η Συνοικία των Γραμμάτων), η Μαδρίτη τιμά τους ανθρώπους που της έδωσαν φωνή. Το άγαλμα του Φεδερίκο Γκαρθία Λόρκα στην Plaza de Santa Ana στέκει εκεί ως μια αιώνια υπενθύμιση της ισπανικής ψυχής. Με μια κουκουβάγια στα χέρια —σύμβολο σοφίας και ποιητικής ενόρασης— ο Λόρκα μοιάζει να παρατηρεί τη ζωή της πόλης να κυλά, από τα παραδοσιακά tapas bars μέχρι τα μεγάλα θέατρα.
Η Αθήνα μας έδειξε τα δόντια της χθες, απότομα
Εκεί που ο καιρός μας είχε συνηθίσει σε ένα ήπιο, σχεδόν ανοιξιάτικο πρόσωπο, η χθεσινή μέρα ήρθε να μας υπενθυμίσει πως ο χειμώνας είναι εδώ. Μέσα σε λίγη ώρα, ο αττικός ουρανός σκοτείνιασε και η πόλη παραδόθηκε σε μια καταρρακτώδη βροχή που άλλαξε πλήρως τους ρυθμούς της καθημερινότητας. Στο Σύνταγμα και στους κεντρικούς δρόμους, το τοπίο θύμιζε βορειοευρωπαϊκή πρωτεύουσα. Το ίδιο και στις γειτονιές της Αθήνας.
Οι διαβάσεις γέμισαν με ομπρέλες κάθε λογής —κόκκινες, μπλε, κίτρινες— σε μια προσπάθεια των περαστικών να προστατευτούν από την ορμή του νερού. Ωστόσο, η ποσότητα ήταν τέτοια που οι ομπρέλες αποδείχθηκαν, σε πολλές περιπτώσεις, ανεπαρκείς. Η χθεσινή μέρα ήταν ένας μικρός «άθλος» για όσους έπρεπε να κυκλοφορήσουν για δουλειές. Ακόμη και για λίγο να χρειάστηκε να είσαι εκεί έξω, τα πράγματα ήταν πολύ δύσκολα…
Οι δρόμοι μετατράπηκαν σε ποτάμια, με τις αντανακλάσεις από τα φώτα των αυτοκινήτων πάνω στο βρεγμένο οδόστρωμα να συνθέτουν ένα σκηνικό μελαγχολικό, αλλά και επιβλητικό. Η εφευρετικότητα, βέβαια, δεν έλειψε. Όταν η βροχή σε προλαβαίνει απροετοίμαστο, κάθε μέσο γίνεται ασπίδα. Είδαμε ανθρώπους να χρησιμοποιούν ακόμα και μεγάλες σακούλες από τα ψώνια τους ως αυτοσχέδιες κουκούλες, προσπαθώντας να φτάσουν στον προορισμό τους όσο το δυνατόν πιο στεγνοί.
Μια τράπεζα, ένα κτίριο, μια πλούσια ιστορία…
Από την πινακίδα που είναι δίπλα στο κτίρο, προκύπτουν ορισμένα πολύ ενδιαφέροντα ιστορικά στοιχεία για το κτίριο της Εθνικής Εμπορικής Τράπεζας (Banka Kombëtare Tregtare) στο Δυρράχιο που αξίζει να γνωρίζετε: Ίσως το πιο εντυπωσιακό στοιχείο είναι ότι τα θεμέλια του κτιρίου βρίσκονται πάνω στον νοτιοανατολικό πύργο της βυζαντινής οχύρωσης, ο οποίος ονομαζόταν «Μεγάλος Προμαχώνας» (Great Bastion). Το κτίριο είναι σχεδιασμένο σε στυλ Μπαρόκ (Baroque). Σύμφωνα με την πινακίδα, ήταν η πρώτη φορά που χρησιμοποιήθηκε αυτός ο αρχιτεκτονικός ρυθμός στην Αλβανία.
Σχεδιάστηκε από Ιταλούς αρχιτέκτονες, αλλά η κατασκευή του υλοποιήθηκε από τεχνίτες και μάστορες από την πόλη του Δυρραχίου. Το γλυπτό της γυναίκας στην κορυφή του κτιρίου (που φαίνεται καθαρά στην επάνω φωτογραφία) δεν είναι απλώς διακοσμητικό. Συμβολίζει τον αγώνα, την αντίσταση και τη νίκη στο πέρασμα των αιώνων, καθώς και την ευημερία της χώρας. Η τράπεζα ιδρύθηκε το 1925, αλλά μεταφέρθηκε μόνιμα σε αυτό το συγκεκριμένο κτίριο το 1928 (τα εγκαίνια έγιναν στις 9 Νοεμβρίου 1928), αφού προηγουμένως στεγαζόταν προσωρινά σε ένα μικρότερο κτίριο λίγα μέτρα πιο πέρα.
1.400.000 € για την αποκατάσταση του Σχολείου
Μία ιδιαίτερα θετική εξέλιξη σημειώθηκε τη Δευτέρα που μας πέρασε για τον Δήμο Μινώα Πεδιάδας, με την έγκριση χρηματοδότησης ύψους 1.400.000 ευρώ από το Υπουργείο Εσωτερικών για την αποκατάσταση του ιστορικού, διατηρητέου Δημοτικού Σχολείου Θραψανού, επισημαίνεται στη σχετική ανακοίνωση του Δήμου Μινώα Πεδιάδας. Όπως ανέφερε ο Δήμαρχος Μινώα Πεδιάδας, Βασίλης Κεγκέρογλου, με την εξέλιξη αυτή: “βρισκόμαστε ένα βήμα πιο κοντά στην αποκατάσταση του σχολείου, ώστε το ιστορικό αυτό κτίριο να είναι ξανά ασφαλές και λειτουργικό, μετά τις ανυπολόγιστες ζημιές που υπέστη από το σεισμό της 27ης Σεπτεμβρίου του 2021».
Διαβάστε ΕΔΩ ολόκληρη την είδηση όπως δημοσιεύτηκε στο CRETALIVE NEWS…
Ένα Ρωμαϊκό Αμφιθέατρο αποκαλύπτεται…
Υπάρχουν πόλεις που φυλάνε την ιστορία τους σε μουσεία και άλλες που τη ζουν στις αυλές τους. Το Δυρράχιο ανήκει στη δεύτερη κατηγορία. Στέκεσαι πάνω από το Ρωμαϊκό Αμφιθέατρο και η αντίθεση σε χτυπάει κατάμουτρα: από τη μια, οι πέτρινες κερκίδες που κάποτε δονήθηκαν από τις ιαχές 20.000 ανθρώπων και τις μονομαχίες· από την άλλη, κόκκινα σπίτια με δορυφορικά πιάτα και απλωμένα ρούχα που μοιάζουν να “αιωρούνται” πάνω από την ιστορία. Όλα ξεκίνησαν το 1966.
Φανταστείτε έναν άνθρωπο να σκάβει στην αυλή του για ένα πηγάδι και αντί για νερό, να βρίσκει την “καρδιά” της αρχαίας Ιλλυρίας. Ο αρχαιολόγος Vangjel Toçi κατάλαβε αμέσως ότι κάτω από τα πόδια των κατοίκων κρυβόταν το μεγαλύτερο αμφιθέατρο των Βαλκανίων. Χρειάστηκε να μετακινηθούν ολόκληρες γειτονιές για να αναπνεύσει ξανά αυτό το μνημείο του 2ου αιώνα μ.Χ. Περπατώντας στις στοές του (όπως αυτές που βλέπετε στις φωτογραφίες), νιώθεις την υγρασία του χρόνου.
Αλλά το πιο μαγικό κρύβεται στο βάθος: ένα χριστιανικό παρεκκλήσι με ψηφιδωτά, χτισμένο μέσα στις στοές των μονομάχων. Είναι η ίδια η ιστορία της Ευρώπης σε λίγα τετραγωνικά – από τις θηριομαχίες στην κατάνυξη. Στις φωτογραφίες μου θα δείτε τις σκαλωσιές και τις περιφράξεις. Το αμφιθέατρο βρίσκεται σε μια φάση “μεταμόρφωσης”. Μέχρι το 2026, το σχέδιο είναι να αποτελέσει έναν ανοιχτό πολιτιστικό χώρο που θα συνδέει το λιμάνι με την παλιά πόλη.
Το δημαρχείο Δυρραχίου, σε δυο “κλικ” ιστορίας
Δυρράχιο, τότε και τώρα. Δύο φωτογραφίες, ένας αιώνας απόσταση, και στην καρδιά τους το ίδιο κτίριο: το εμβληματικό Δημαρχείο (Bashkia) της πόλης. Μια αρχιτεκτονική γέφυρα ανάμεσα στο χθες και το σήμερα, που μας υπενθυμίζει ότι οι τοίχοι έχουν μνήμη και οι πλατείες διηγούνται ιστορίες. Στη ασπρόμαυρη φωτογραφία, η ημερομηνία «7 prill 1939» σηματοδοτεί μια από τις πιο σκοτεινές σελίδες της αλβανικής ιστορίας. Είναι η ημέρα της ιταλικής εισβολής. Τα ελαφρά τανκς (L3/33 tankettes) των στρατευμάτων του Μουσολίνι σταθμεύουν μπροστά από το Δημαρχείο, αμέσως μετά την απόβαση στο λιμάνι του Δυρραχίου.
Στη σύγχρονη έγχρωμη λήψη, το Δημαρχείο στέκει ανακαινισμένο, περιτριγυρισμένο από φοίνικες και μια ανοιχτή, ελεύθερη πλατεία. Παρά τους σεισμούς (με τελευταίο τον καταστροφικό του 2019) και τις πολιτικές θύελλες που πέρασαν από πάνω του —από τον Φασισμό στον Κομμουνισμό και από εκεί στη Δημοκρατία— το κτίριο διατηρεί την επιβλητική του μορφή. Ο πύργος του ρολογιού, που κάποτε έβλεπε τα τανκς να περνούν, σήμερα κοιτάζει μια πόλη που σφύζει από ζωή, τουρισμό και ελπίδα. Η σύγκριση αυτών των δύο εικόνων δεν είναι απλώς μια άσκηση νοσταλγίας. Είναι μια απόδειξη της ανθεκτικότητας. Το Δυρράχιο, μια από τις αρχαιότερες πόλεις της Αδριατικής, έμαθε να επιβιώνει.